AMSTERDAM – Café Saarein, een van de oudste queer-cafés van Amsterdam, heeft aangekondigd alle financiering van Stichting Pride Amsterdam (SPA), de officiële organisator van de Pride-vieringen in de stad, te weigeren. In een uitgebreide verklaring, gepubliceerd in de aanloop naar WorldPride 2026, veroordeelde het café het monopolie van SPA op vergunningen en de afhankelijkheid van bedrijfssponsors met controversiële praktijken.
Saarein, opgericht in 1978 en historisch bekend als een belangrijke plek voor vrouwen en de lesbische gemeenschap, is al lange tijd een vaste waarde in het Amsterdamse queer-landschap. Het besluit voegt een belangrijke stem toe aan het aanhoudende debat over de commercialisering van Pride.
Een statement tegen 'pinkwashing'
In de openbare verklaring uitte de directie van het café scherpe kritiek op het financiële model van SPA. "Wij zeggen NEE," luidt de verklaring. "Nee tegen hun geld. Nee tegen hun pinkwashing. Nee tegen hun pogingen om onze zwaarbevochten vrijheid af te kopen. Nee tegen een pride gefinancierd met bloedgeld."
De verklaring noemde specifiek grote Pride-sponsors en trok hun ethische geschiktheid in twijfel. Er werd verwezen naar de vermeende facilitering door Booking.com van "illegale nederzettingen in bezet Palestina" en bedrijven binnen de Pride Business Club, zoals ING en Shell, werden beschuldigd van het "financieren van wereldwijde oorlogen" en het investeren in militaire technologie.
De directie van Saarein plaatste haar beslissing in een bredere politieke context, waarbij werd verwezen naar een wereldwijde opkomst van fascisme, de uitholling van transrechten en wat zij "systemen van schijninclusie" noemen.
Verzet van binnenuit
Het voornaamste bezwaar van het café richt zich op wat het omschrijft als het monopolie van SPA op Pride-gerelateerde vergunningen in Amsterdam. "Een organisatie met zo'n beperkte vertegenwoordiging zou niet de enige controle mogen hebben over beslissingen die een diverse gemeenschap met veel verschillende stemmen raken," zo stelt de verklaring. "Pride is van de mensen en de gemeenschap, en is niet hun eigendom."
Ondanks dit principiële verzet zal Café Saarein de Pride-periode niet volledig boycotten. In plaats daarvan wil het café het systeem van binnenuit uitdagen door eigen evenementen te organiseren zonder de financiële steun van SPA. Het doel is om een gemeenschapsgerichte plek te bieden voor degenen die zich vervreemd voelen van de grootschalige, door bedrijven gesponsorde hoofdevenementen.
"We respecteren degenen die kiezen voor een volledige boycot," legt het café uit. "Tegelijkertijd geloven we dat er plekken moeten zijn om samen te komen, te vieren, ons te verzetten en voor elkaar te zorgen... We zijn er voor elkaar. Voor degenen die een plek nodig hebben om op hun eigen voorwaarden te vieren. Voor degenen wier vreugde niet kan worden gesponsord, gebrandmerkt of gekocht."
Deze stap van een prominent en historisch instituut uit de gemeenschap benadrukt de aanhoudende spanning tussen de activistische 'grassroots'-oorsprong van Pride en de moderne incarnatie als een groot, commercieel gesponsord evenement. Terwijl Amsterdam zich voorbereidt op de organisatie van WorldPride, zorgt de houding van Saarein ervoor dat dit kritische gesprek op de agenda blijft staan.