Onder het stof en de bravoure van de rodeo-arena bloeit een geheime wereld.
Stel je het tafereel voor: het gebrul van de menigte, de geur van stof en vee, en de onmiskenbare branie van cowboys die strijden in de hypermasculiene wereld van de Mexicaanse rodeo, of jaripeo. Het is een spektakel doordrenkt van traditie en 'ranchero'-mannelijkheid. Maar een krachtige nieuwe documentaire, Jaripeo, die net in première is gegaan op het prestigieuze Sundance Film Festival, trekt het doek open en onthult een levendige, verborgen queer subcultuur die floreert in de schaduw van de arena.
De film, geregisseerd door Efraín Mojica en Rebecca Zweig, neemt ons mee naar de staat Michoacán tijdens de jaarlijkse jaripeo rond Kerstmis. Hier, te midden van de ruige stierenrijders en hun fans, vindt een gemeenschap van queer mannen verbinding door middel van "vluchtige aanrakingen, veelbetekenende blikken en geheime hookups in de bossen achter de rodeo-arena."
Een persoonlijke reis naar huis
Voor co-regisseur Efraín Mojica (die/hen) is de film een diep persoonlijke verkenning. Opgegroeid tussen Californië en Penjamillo, Michoacán – een stad die centraal staat in de jaripeo-scene – richt Mojica de camera niet alleen op de gemeenschap, maar ook op diens eigen relatie met een plek die zowel thuis is als een complexe ruimte om als queer persoon te navigeren.
De documentaire volgt Mojica samen met twee andere protagonisten: Noé, een charismatische en begeerde cowboy, en Joseph, een flamboyante en toegewijde jaripeo-superfan. Door hun ogen verkent de film de uitdaging om hun identiteit te verzoenen met een traditie die niet altijd openlijk ruimte voor hen maakt.
"Jaripeo gaat in de kern over relaties," legden de regisseurs uit in een verklaring. "De manier waarop we ons verhouden tot onszelf en het onderbewuste, hoe onze ontmoetingen met anderen onze zelfkennis en die van hen kunnen verdiepen, en de manier waarop we ons verhouden tot ons thuis en de openbaring en het verdriet die verankerd liggen in de daad van terugkeer."
Een universeel verhaal over het vinden van een eigen plek
Hoewel het zich afspeelt in een specifieke culturele context, resoneert het verhaal van Jaripeo met de universele queer ervaring van het creëren van ruimtes voor gemeenschap en verlangen in omgevingen die niet altijd gastvrij zijn. De film combineert observerende documentairebeelden met lyrische, impressionistische elementen, wat een portret creëert dat zowel intiem als weids is.
De film heeft al veel buzz gegenereerd. Sundance-programmeur Basil Tsiokos noemde het een "prachtige film" die "echt een wereld opent naar een plek, een activiteit waar je normaal gesproken niet het voorrecht hebt om deel van uit te maken."
Na de succesvolle wereldpremière op Sundance, staat Jaripeo op het punt zijn internationale debuut te maken op de Berlinale. De film belooft dit fascinerende en belangrijke verhaal over queer veerkracht en verbinding naar een wereldwijd publiek te brengen.
